Międzynarodowy Festiwal Teatru Ukraińskiego “Wschód-Zachód” to coroczne wydarzenie Fundacji Widowisk Masowych organizowane w Krakowie od 2014 roku.
W ciągu dziewięciu edycji Festiwalu wzięło w nim udział ponad 120 teatrów zawodowych i amatorskich z Ukrainy, Polski, Niemiec, Austrii, Łotwy, Gruzji, Finlandii, Węgier oraz Armenii.
Festiwal „Wschód-Zachód” jest obecnie jedynym w Europie festiwalem przedstawiającym sztukę ukraińskiego teatru.
Opis Teatru: Teatr został założony w 1931 roku i w swojej historii kilkakrotnie zmieniał siedzibę, ostatecznie osiedlając się w Chmielnickim (dawny Proskurów). Jest teatrem akademickim o profilu muzyczno-dramatycznym, łączącym spektakle dramatyczne i muzyczne (opera, musical, formy muzyczno-dramatyczne). W repertuarze znajdują się klasyczne i współczesne utwory ukraińskie oraz światowe. Teatr aktywnie uczestniczy w projektach międzynarodowych i realizuje działania o charakterze społecznym, w tym spektakle z elementami arteterapii.
Opis Spektaklu: „Na wylot” to wyjątkowe wydarzenie teatralne stworzone w ramach projektu „Arteterapia teatrem”, w którym na scenie występują weterani wojny oraz czynni żołnierze. Spektakl łączy elementy komedii, poezji, absurdu i tragedii, tworząc wielogatunkową formę sceniczną. Poprzez teksty uczestnicy dzielą się osobistymi doświadczeniami, bólem, nadzieją i refleksją nad wydarzeniami, które odmieniły ich życie. To opowieść nie tylko o wojnie, lecz przede wszystkim o ludzkiej duszy — jej zranieniu i możliwości uzdrowienia poprzez sztukę. Reżyserem spektaklu jest weteran i uczestnik działań bojowych Dmytro Husakow. „Na wylot” pozwala widzom spojrzeć na wojnę od wewnątrz i doświadczyć, jak teatr może łączyć i leczyć.
Reżyser: Dmytro Husakov
Scenariusz: Na podstawie tworów Mychajła Staryckiego, Williama Szekspira, Johanna Wolfganga Goethego, Martina McDonagha i Toma Stopparda
Aktorzy: Iryna Zhilkina (Bohutska), Pavlo Molchaniuk, Svitlana Zakharova, Vadym Boiko, Taras Yanyshyn, Andrii Malatskivskyi, Serhii Stakhov
Opis Teatru: Studio teatralne „I.Gra”, założone przez zawodową aktorkę Ołenę Iwanową w Charkowie, po wybuchu pełnoskalowej wojny wznowiło swoją działalność w Krakowie. Rozpoczynając od projektu „Terapia Teatralna” dla uchodźców, studio przekształciło się w przestrzeń edukacyjno-artystyczną dla dzieci i młodzieży. Obecnie trzy grupy wiekowe pracują nad spektaklami w języku ukraińskim i polskim, łącząc profesjonalną sztukę z adaptacją społeczną. Dziś teatr „I.Gra” stanowi unikalną platformę, gdzie praktyki terapeutyczne pomagają młodzieży w ekspresji i odnalezieniu się w nowej rzeczywistości.
Opis Spektaklu: Spektakl oparty na motywach utworu Antoine’a de Saint-Exupéry’ego rozpoczyna się od autentycznej historii autora, który z powodu wojny przeżywa głęboki kryzys twórczy. Spotkanie z redaktorem i przypadkowy rysunek „małego przyjaciela” na serwetce stają się impulsem do narodzin idei przyszłej baśni. Fabuła przeplata osobisty dramat pisarza z wędrówką Małego Księcia po wszechświecie, odsłaniając tematy samotności, miłości i odpowiedzialności. Poprzez podróże bohatera przedstawienie bada drogę do odbudowy wewnętrznego świata człowieka oraz odzyskania inspiracji dzięki szczerości wobec samego siebie. W efekcie inscenizacja podkreśla współczesną aktualność poszukiwania sensu życia i zachowania człowieczeństwa nawet w najtrudniejszych czasach.
Reżyser: Olena Ivanova
Scenariusz: Na podstawie Antoine de Saint-Exupéry
Aktorzy: Maria Malyshina, Sviatoslav Vasechko, Oleksii Bondar, Evelina Dzhmachyan, Kseniia Glukhova, Eva Kudrina, Stepan Makohonenko, Sofia Okata, Yuliia Shaforostova
Opis Teatru: Niezależny „Teatr Żywago” działa od 2016 roku na pograniczu teatru, muzyki i sztuk wizualnych. Założycielką i kierowniczką artystyczną jest reżyserka i dramatopisarka Zoriana Poczynajko. Teatr tworzy kameralne, mobilne spektakle o charakterze interdyscyplinarnym, podejmujące trudne i często przemilczane tematy społeczne. Jego twórczość skierowana jest do dorosłej publiczności i wyróżnia się filozoficzną refleksją oraz krytycznym dialogiem z klasyką.
Opis Spektaklu: „Cień Minotaura” to egzystencjalna tragikomedia o Ariadnie, która we współczesnym świecie została sprowadzona do roli „obsługi” dochodowego kompleksu rozrywkowego „Kreteński Labirynt”. Po śmierci prawdziwego Minotaura zarządcy próbują zastąpić dawny mit tanimi atrakcjami i cyfrowymi widowiskami. Ariadna buntuje się przeciwko zamienianiu własnej tragedii w towar i dąży do zamknięcia obiektu poprzez publiczne wystąpienie. Nie chce być jedynie „ozdobą zwycięstwa Tezeusza” i decyduje się wejść do Labiryntu sama — bez nici, bez bohatera i bez lęku. To opowieść o utracie kierunku w epoce TikToka, o komercjalizacji mitu i ingerencji w naturę człowieka, która prowadzi do nieoczekiwanej przemiany samej bohaterki.
Reżyser: Zoryana Pochynayko
Scenariusz: Zoryana Pochynayko
Aktorzy: Zoryana Pochynayko
Opis Teatru: Teatr Publicyst został założony w 1978 roku w Charkowie jako studencki teatr agitacyjny. Z czasem przekształcił się w niezależny, poetycki teatr polityczny, podejmujący tematy społeczne i historyczne. Po wybuchu pełnoskalowej wojny w Ukrainie część zespołu przeniosła działalność do Polski, gdzie od 2023 roku teatr kontynuuje swoją pracę. Spektakle teatru były prezentowane na licznych festiwalach krajowych i międzynarodowych, a najnowsze realizacje koncentrują się na tematach pamięci historycznej i doświadczeniu wojny.
Opis Spektaklu: „Eros i Psi” to ukraiński spektakl performatywny wyrastający z doświadczenia wojny, stawiający pytanie: kiedy to się skończy i czy można to zrozumieć językiem nauki lub sztuki? Przedstawienie opowiada o utracie oparcia w świecie, w którym zawodzą religia i ideologie, a człowiek musi na nowo definiować sens, odpowiedzialność i nadzieję. Twórcy łączą mitologię antyczną z matematyką, filozofią i osobistym doświadczeniem, tworząc performatywno-muzyczną formę z elementami teatru fizycznego. Warstwa wizualna wykorzystuje grafikę generatywną i sztuczną inteligencję. Spektakl powstał w 2025 roku w koprodukcji międzynarodowej.
Reżyser: Kostiantyn Vasiukov
Scenariusz: Anastasiia Kosodiy
Aktorzy: Kateryna Vasiukova, Nina Batovska, Tomáš Vtípil, Kostiantyn Vasiukov
Opis Teatru: Teatr został założony w 1927 roku jako ukraiński teatr młodego widza i jest jednym z najstarszych teatrów w Ukrainie. W trakcie swojej historii wielokrotnie zmieniał status i profil artystyczny, uzyskując w 2021 roku rangę teatru narodowego. Jest teatrem dramatu i komedii muzycznej, łączącym operę, operetkę, musical, balet oraz repertuar dramatyczny. Zespół aktywnie uczestniczy w międzynarodowych festiwalach, prowadzi działalność edukacyjną oraz od 2014 roku angażuje się w inicjatywy społeczne i wsparcie Sił Zbrojnych Ukrainy.
Opis Spektaklu: Lato 1922 roku — ostatni rok życia Sary Bernhardt. Akcja rozgrywa się w jej domu we Francji, gdzie wielka aktorka wraz ze swoim sekretarzem Georges’em Pitou przywołuje wspomnienia z przeszłości. Widzowie podążają za artystką przez obrazy dzieciństwa, pierwsze kroki na scenie, spotkania ze sławnymi osobistościami, przełomowe wykonanie roli Hamleta oraz tragiczny wypadek, który odmienił jej życie. Wspominając wydarzenia, które ukształtowały ją jako człowieka i aktorkę, Sarah Bernhardt dzieli się swoją życiową mądrością, optymizmem i niezwykłą energią. To opowieść o sile sztuki i osobowości, która pragnie żyć wiecznie i rzucić wyzwanie samemu Słońcu.
Reżyser: Oleh Mamykin
Scenariusz: John Murrell (w tłumaczeniu Dmytra Hedza)
Aktorzy: Liudmyla Baranova, Oleksandr Mahlovannyi.
Opis Teatru: Szkoła filmowa w Warszawie została założona w 2022 roku i jest skierowana do dzieci oraz młodzieży. Tworzy przestrzeń twórczego rozwoju, łącząc sztukę i nowe technologie w celu kształtowania kreatywnego myślenia oraz pracy zespołowej. Program nauczania wspiera rozwój pewności siebie i kompetencji interdyscyplinarnych, otwierając młodym ludziom drogę do przyszłości w branży filmowej. W szkole uczą się uczniowie z Ukrainy i Białorusi.
Opis Spektaklu: „Żaba linoskoczka” to opowieść o małej żabce, która bała się wysokości. Dzięki magicznym kroplom odnajduje w sobie odwagę, by pokonać strach i uwierzyć w siebie.
Z kolei „Mariana i czołgi” to historia o małej dziewczynce Mariany, która przekonuje swojego tatę — głównodowodzącego armią — że lepiej się przyjaźnić niż walczyć. Zamiast ćwiczeń wojskowych organizuje urodziny, podczas których czołgi strzelają cukierkami, a samoloty zrzucają słodki deszcz.
Reżyser: Alexander Zhdanovich, Kateryna Kasperovych
Scenariusz: Alexander Zhdanovich
Aktorzy: Masha Maksimova, Platon Andreyuk, Arseniy Karnaushenko, Al’gerd Yakovuk, Ulyana Savchuk, Katerina Martinkevich, Ilya Sverzhinskiy, Varvara Gainulina, Radmila Kaspirovich, Maksim Gubin, Andrey Pashkovich, Nikon Gainulin
Opis Teatru: Studio Teatralne Lito powstało na bazie niezależnego teatru i od 2022 roku działa w Krakowie. Jest profesjonalnym, niezależnym teatrem oraz studiem aktorskim i przestrzenią artystyczną. Lito łączy działalność sceniczną z edukacją teatralną, tworząc otwartą przestrzeń dla twórczych poszukiwań, rozwoju i eksperymentu.
Opis Spektaklu: „Beastly Bar” — mroczny konfesjonał dla tych, których marzenia zostały dawno pochłonięte przez instynkty. Zapomniany bar w półmroku świata, który utracił swoje granice. To tutaj zbierają się bestie — nie te z futrem i pazurami, lecz z ludzkimi twarzami. Spektakl opowiada o tym, co dzieje się, gdy przestajemy się powstrzymywać. O cienkiej granicy między człowiekiem a zwierzęciem. O bolesnej potrzebie bycia wysłuchanym i o tym, jak łatwo zagubić się, gdy nikt nie słucha. Po tej nocy zrozumiesz, po co istnieją granice.
Reżyser: Tetiana Nikolaeva
Scenariusz: Don Nigro
Aktorzy: Kseniia Nikolaeva, Dmitrii Nikolaev, Sofiia Novik, Luka Mudryi, Viktoriia Pelypenko, Anastasia Prybush, Sychenko Volodymyr, Olha Ilnytska, Alisa Borysenko, David Élan, Mariia Sudorzhenko, Elizaveta Shtukaturova
Opis Teatru: Amatorski Zespół został założony w 2023 roku. W 2024 roku już wystąpił na Festiwalu Wschód–Zachód ze spektaklem „Na wschodzie bez zmian”. Grupę tworzą reżyserka Alina Kopiova, aktorka Ewa Wojdyło (SPOT Theatre), Paulina Cichy – wokalistka i aktorka, a także aktorzy Jakub Michalec i Tomasz Włodarski. Poza występami festiwalowymi również ciągle się szkola i ulepszają się – a więc z roku na rok ich występy festiwalowe są coraz bardziej unikatowe!
Opis Spektaklu: Akcja dramatu rozgrywa się w zamkniętym pokoju, do którego po śmierci trafiają troje bohaterów: Garcin, Inès i Stella. Początkowo są przekonani, że czeka ich fizyczna kara, jednak szybko okazuje się, że w pomieszczeniu nie ma ani narzędzi tortur, ani kata. Stopniowo odkrywają, że zostali dobrani nieprzypadkowo, a ich wzajemna obecność ma obnażać ich winy. Garcin zmaga się z własnym tchórzostwem i pragnieniem uznania, Inès z okrucieństwem i potrzebą dominacji, Stella z narcystyczną potrzebą bycia pożądaną. Między postaciami rodzi się sieć manipulacji, oskarżeń i emocjonalnych zależności. Każde z nich próbuje wymusić na innych potwierdzenie swojej niewinności lub wartości. Gdy drzwi pokoju na chwilę się otwierają, nikt nie decyduje się uciec. Bohaterowie uświadamiają sobie, że nie potrzebują strażników, ponieważ sami są dla siebie więzieniem. Piekłem okazują się nie męki fizyczne, lecz nieustanne spojrzenie i osąd drugiego człowieka. Dramat kończy się gorzką konstatacją: „piekło to inni”.
Reżyser: Alina Kopiova
Scenariusz: Na podstawie Jean Paul Sartre
Aktorzy: Alina Kopiova, Ewa Wojdyło, Paulina Cichy, Jakub Michalec, Tomasz Włodarski
Opis Teatru: Teatr Ukraińskiej Tradycji „Dzerkało” powstał na początku lat 80. w Kijowie jako niezależna inicjatywa artystyczna środowiska undergroundowego. Od 2006 roku działa jako instytucja miejska, koncentrując się na odrodzeniu ukraińskiego dziedzictwa duchowego poprzez spektakle oparte na klasycznej i współczesnej dramaturgii narodowej. Teatr łączy tradycję z nowoczesną formą muzyczno-dramatyczną, aktywnie uczestniczy w życiu kulturalnym Ukrainy oraz realizuje projekty o tematyce historycznej i patriotycznej. Jest jedynym profesjonalnym teatrem na lewym brzegu Kijowa, który prezentuje repertuar wyłącznie w języku ukraińskim.
Opis Spektaklu: Poruszająca historia miłości Tarasa Szewczenki i Łykerii Połusmak stanowi sceniczne odczytanie mało znanych faktów z ostatniego roku życia Wielkiego Kobziarza. Spektakl ukazuje poety jako żywego człowieka, wykraczającego poza utrwalony, pomnikowy wizerunek. Czy naprawdę znamy naszego Proroka? Czy monumentalny obraz obecny w przestrzeni publicznej oddaje prawdziwego Szewczenkę — namiętnego, zakochanego, wrażliwego? Przedstawienie podważa stereotypy i proponuje nowe spojrzenie na postać, której nie da się zamknąć w żadnych ramach. To niemal detektywistyczna opowieść o ostatniej miłości, która przez ponad 150 lat pozostawała w cieniu. Czy Taras Szewczenko i Łykeria Połusmak byli naprawdę narzeczonymi? Jakie tajemnice skrywała ta historia? Odpowiedzi widzowie odnajdą w spektaklu Teatru Ukraińskiej Tradycji „Dzerkało”.
Reżyser: Volodymyr Petraniuk
Scenariusz: Volodymyr Petraniuk
Aktorzy: Petraniuk Volodymyr, Olha Havryliuk
Opis Teatru: Teatr „GRÁJ” w Budapeszcie został założony w 2015 roku. Skupia osoby różnych narodowości, które profesjonalnie interesują się teatrem, i realizuje spektakle w języku ukraińskim na podstawie współczesnej dramaturgii ukraińskiej oraz zachodniej. Celem teatru jest popularyzacja ukraińskiej kultury teatralnej, rozwój twórczy zespołu oraz aktywna obecność w życiu festiwalowym i międzynarodowej współpracy.
Opis Spektaklu: Ostra satyryczna opowieść to nie tylko historia konfliktu między sztuką a władzą. To starcie ołówka i miecza, inspiracji i ograniczeń, humoru i oficjalnej powagi. W centrum znajduje się konfrontacja Autora i Cenzora, która przeradza się w wewnętrzne trzęsienie ziemi samego Cenzora. Ten konflikt odsłania jego żywe serce i ukryte poczucie humoru, rozdzierając go między obowiązkiem a człowieczeństwem. Spektakl stawia pytania: czy teatr i śmiech są potrzebne w surowych czasach? I co pozwala człowiekowi pozostać żywym — wewnętrznie i duchowo — po powrocie z wojny?
Reżyser: Ihor Vovk
Scenariusz: Mitani Kóki
Aktorzy: Hudzovatij Andras, Csitari Anna, Rachkovskaya Darya, Kobál Anna
Opis Teatru: Ługański Obwodowy Akademicki Ukraiński Muzyczno-Dramatyczny Teatr w 2014 roku został przeniesiony z okupowanego Ługańska do Siewierskodoniecka, gdzie wznowił działalność artystyczną i odbudował zespół oraz repertuar. W latach 2014–2022 teatr zrealizował ponad 40 premier, inicjował projekty międzynarodowe oraz festiwal „SwitOhliad”. W 2022 roku budynek teatru został zniszczony w wyniku działań wojennych, a zespół został ewakuowany. Od 2022 roku teatr kontynuował działalność w Sumach, a od sierpnia 2025 roku pracuje w Kijowie.
Opis Spektaklu: „Buka” to spektakl na podstawie dramatu L. Liahushonkowej o młodej kobiecie, która próbuje przetrwać w warunkach ekonomicznej i moralnej niestabilności. Główna bohaterka, nazywana Buką, pracuje jako animatorka i stara się ułożyć swoje życie osobiste. Wychowana według „radzieckich standardów”, konfrontuje się z ich nieaktualnością i presją we współczesnym społeczeństwie. W tekście wybrzmiewają stereotypy dotyczące „miejsca kobiety”, które spektakl zdecydowanie podważa. Nostalgia za „sowietami” oraz narzucone narracje pochodzą głównie od starszego pokolenia, które silnie wpłynęło na bohaterkę. Forma stand-upowej komedii łączy czarny humor z empatią wobec postaci, a żywy, ostry i momentami prowokacyjny język nadaje przedstawieniu wyrazisty charakter. „Buka” to społeczny portret pokolenia oraz opowieść o tożsamości, wyborze i przetrwaniu w przestrzeni miejskiej — spektakl, który jednocześnie bawi i skłania do refleksji.
Reżyser: Pysarev Vladyslav
Scenariusz: Lena Liahushnkova, Kateryna Penkova
Aktorzy: Kristina Zohrabian, Kateryna Sachenko
Opis Teatru: Studio Teatralne Lito powstało na bazie niezależnego teatru i od 2022 roku działa w Krakowie. Jest profesjonalnym, niezależnym teatrem oraz studium aktorskim i przestrzenią artystyczną. Lito łączy działalność sceniczną z edukacją teatralną, tworząc otwartą przestrzeń dla twórczych poszukiwań, rozwoju i eksperymentu.
Opis Spektaklu: „Jack-in-the-box” — poruszający spektakl inspirowany twórczością Raya Bradbury’ego, badający, jak budujemy własne światy, by chronić najbliższych, oraz jak te światy mogą stać się pułapką. To psychologiczna baśń dla dorosłych o macierzyństwie, sile przywiązania, próbie przekroczenia własnych lęków oraz przeżywaniu straty bliskiej osoby.
Reżyser: Alice Gladkova, Lech Walicki
Scenariusz: Na podstawie Ray’a Bradbury’ego
Aktorzy: Tetiana Nikolaeva, Denys Lemaikin
Opis Teatru: Pracownia Teatralna „Bez Uprzedzeń” to niezależny zespół teatralny i środowisko edukacyjno-artystyczne w Krakowie, założone przez reżyserkę Ołenę Matwijenko. Łączy profesjonalne kształcenie aktorskie dla dorosłych z realizacją pełnowymiarowych spektakli prezentowanych na scenach Krakowa oraz w projektach międzynarodowych. Zespół stworzył ponad 10 przedstawień i realizował projekty m.in. na Bali i w Porto. Estetyka pracowni opiera się na formie syntetycznej, łączącej teatr, muzykę i ruch, z naciskiem na refleksję nad emocjami i ich wpływem na człowieka oraz społeczeństwo.
Opis Spektaklu: Spektakl inspirowany „Czarownicami z Salem” Arthura Millera ukazuje historię procesów czarownic jako opowieść boleśnie aktualną. To historia ludzi, którzy w obliczu utraty oparcia i tożsamości zaczynają szukać bezpieczeństwa w strachu, zasadach i cudzym osądzie — aż kłamstwo staje się sposobem przetrwania, a prawda luksusem. Przedstawienie opowiada o mechanizmach rodzących się z paniki i potrzebie znalezienia winnego. W formie tragedii muzycznej łączy słowo, rytm i ciało, stawiając widzowi pytanie o odpowiedzialność i gotowość, by zobaczyć w drugim człowieku kogoś równie kruchego jak my sami.
Reżyser: Olena Matvijenko
Scenariusz: Na podstawie Arthura Millera
Aktorzy: Kyrylo Apanasyuk, Alina Kliunia, Maksim Savich, Alona Korol, Artsem Zhgarou, Oleksii Iianchuk, Vladyslav Huzilevych, Lyova Shustriy, Daryna Shvedovska, Nika Sysyuk
Opis Teatru: Niezależny projekt teatralny Ołeksandra Czekmariowa realizowany jest na scenie lwowskiego teatru „OKO”. Spektakl był prezentowany również w Równem, Mukaczewie, Użhorodzie i Czernihowie.
Opis Spektaklu: Hans Schnier jest klaunem z zawodu. Znajdując się w trudnej sytuacji życiowej, wraca do domu, gdzie musi dokonać wyboru: pozostać sobą i walczyć o własne przekonania czy pójść na kompromis z sumieniem i zacząć prowadzić „normalne życie”. Spektakl nie opowiada jednak wyłącznie o Hansie. To historia o jego otoczeniu i o tym, czym właściwie jest norma — oraz kto wyznacza jej granice. To przedstawienie dla tych, którzy nie są pozbawieni autoironii i nie boją się zadawać sobie niewygodnych pytań.
Reżyser: Oleksandr Chekmariov
Scenariusz: Oleksandr Chekmariov na podstawie Heinricha Böll’a
Aktorzy: Oleksandr Chekmariov
Opis Teatru: Lwowski Akademicki Obwodowy Teatr Muzyczno-Dramatyczny im. Jurija Drohobycza rozpoczął działalność w 1939 roku, a w 2009 roku uzyskał status teatru akademickiego. Zespół liczy około 150 pracowników i prezentuje bogaty repertuar dramatyczny, muzyczny oraz spektakle dla dzieci. Teatr aktywnie koncertuje w Ukrainie i za granicą, uczestnicząc w międzynarodowych festiwalach. Od 2022 roku prowadzi również działalność wolontariacką na rzecz ukraińskich żołnierzy.
Opis Spektaklu: „Rozmowa o życiu” to spotkanie, na które nie można się spóźnić i którego nie da się uniknąć. Na scenie — Ona. Wie o nas więcej, niż sami jesteśmy gotowi przyznać. Bywa uwodzicielska i chłodna, żartobliwa i czuła, lecz zawsze bezlitośnie szczera. Tym razem mówi o życiu — o twoim życiu. Widz patrzy na świat oczami tej, która jest zawsze obok, nawet gdy jej nie dostrzegamy. I stopniowo odkrywa, że tajemnica nie tkwi w finale, lecz w sposobie, w jaki przeżywamy każdą chwilę przed nim. To tragikomedia nie o końcu, lecz o najważniejszej rozmowie, którą każdy z nas kiedyś usłyszy. Pytanie brzmi: czy jesteś gotów usiąść obok i jej wysłuchać?
Reżyser: Oleksandr Korol
Scenariusz: Oleksandr Voitko
Aktorzy: Tetiana Modzhuk
Opis Teatru: Koncepcja teatru opiera się na interaktywnej relacji między aktorami a widzami. Repertuar obejmuje spektakle dla dzieci i dorosłych różnych gatunków, realizowane z muzyką na żywo. Teatr angażuje publiczność w przebieg przedstawienia, zapraszając widzów do aktywnego współtworzenia scenicznej rzeczywistości.
Opis Spektaklu: Każdego roku natura budzi się do życia, uwalniając pierwotną energię ziemi. Wraz z wiosną odradza się także kobieca siła — głęboka, mądra i życiodajna. Spektakl jest podróżą w świat rytmów, dźwięków i pieśni przodków, które niosą energię odnowy i harmonii. „Etnoekspresja” to żywiołowa forma sceniczna, w której dawne melodie splatają się ze współczesnym brzmieniem, a scena staje się przestrzenią rytualnego działania. Tradycyjne teksty, motywy ludowe i ekspresyjna forma sceniczna tworzą emocjonalny obraz kobiecej siły, natury i ciągłości życia.
Reżyser: Liza Tokarchuk
Scenariusz: Liza Tokarchuk, Halyna Strychak
Aktorzy: Halyna Ryba, Yulianna Opalevych, Halyna Lozynska, Ustyna Karpina
Opis Teatru: Lwowski Teatr Lalek został założony w 1945 roku i od ponad 80 lat popularyzuje sztukę teatru lalkowego. W repertuarze znajdują się klasyczne bajki, współczesne projekty społeczne i edukacyjne oraz spektakle dla dzieci i dorosłych. Teatr łączy tradycję z nowoczesnymi formami, realizując inicjatywy edukacyjne i projekty inkluzywne, a także poszerzając dostępność swoich przedstawień.
Opis Spektaklu: „Bajka o Marze” to poetycka opowieść o dziewczynie rozdartej między pięknem a brzydotą, która w poszukiwaniu uzdrowienia wyrusza w symboliczną podróż. Spotkania z tajemniczymi postaciami prowadzą ją do pytania o prawdziwą wartość zewnętrznego piękna i cenę, jaką płaci się za jego zdobycie. Spektakl łączy mrok i światło, baśń i przypowieść, dziecięcą wrażliwość z dojrzałymi refleksjami. To historia, która nie unika ciemności — bo właśnie na jej tle najjaśniej widać prawdę o człowieku.
Reżyser: Yana Tytarenko
Scenariusz: Na podstawie Liny Kostenko
Aktorzy: Nataliia Diachenko, Tetiana Lubenets, Anna Nazarevych, Sofiia Mokryk, Iryna Ostiuk, Anzhela Semchuk
Niezależny Teatr GAS
(Wrocław, Polska)
Opis Teatru: Niezależny teatr GAS został założony w 2022 roku w Polsce przez trzy aktorki po ich przymusowej migracji z Ukrainy. Nazwa nawiązuje do spektaklu Łesia Kurbasa „GAS” (1923) oraz do kontekstu geopolitycznego wschodniej Ukrainy – złóż surowców naturalnych. W ciągu trzech lat działalności zespół stworzył sześć spektakli, a także szereg performansów ulicznych i czytań performatywnych. Twórczość teatru koncentruje się na postdokumentalności i cielesności, ukraińsko-polskiej współpracy artystycznej, zachowaniu własnej tożsamości na emigracji przymusowej oraz refleksji nad doświadczeniem rosyjskiej wojny przeciwko Ukrainie.
Opis Spektaklu: „Słodko-kwaśny” — postdokumentalno-performatywny monodram o okupowanej (stan na marzec 2026 roku) wsi Kysliwka w obwodzie charkowskim, zniszczonej przez armię rosyjską w latach 2022–2025. Spektakl powstał na podstawie wywiadów z mieszkankami i mieszkańcami rozproszonymi po całym świecie w wyniku przymusowej emigracji. Jest próbą zachowania pamięci o miejscu, które już nie istnieje. To osobista historia utraty domu oraz szczerej rozmowy o prawie do sprawiedliwości i przyszłości w czasie największej wojny w Europie od czasów II wojny światowej. Łącząc dokumentalną bazę z technikami teatru fizycznego, spektakl stawia pytania o rolę sztuki w czasie wojny oraz odpowiedzialność za kulturę pamięci.
Współreżyseria: Sofiia Onishchenko, Daria Bohdan
Scenariusz: Sofiia Onishchenko
Sceniczny ruch i scenografia: Daria Bohdan
Aktorka: Sofiia Onishchenko
Вокалістка: Marina Mashtaler
Muzyka: Marina Mashtaler i Volodymyr Ponikarovskyi
Autorka projekcji: Adela Górna
Kostium: Yelyzaveta Koval, Milana Samarska
Redakcja dramaturgiczna: Oleksandra Obelchak
Menedżer wyjazdowy: Artem Havlovskyy
Menedżerka produkcji: Alina Buchko
Opis Teatru (PL): Lwowski Akademicki Obwodowy Teatr Muzyczno-Dramatyczny im. Jurija Drohobycza rozpoczął działalność w 1939 roku, a w 2009 roku uzyskał status teatru akademickiego. Zespół liczy około 150 pracowników i prezentuje bogaty repertuar dramatyczny, muzyczny oraz spektakle dla dzieci. Teatr aktywnie koncertuje w Ukrainie i za granicą, uczestnicząc w międzynarodowych festiwalach. Od 2022 roku prowadzi również działalność wolontariacką na rzecz ukraińskich żołnierzy.
Opis Spektaklu (PL): „Cicha noc” na podstawie sztuki Haralda Müllera – kameralny dramat o kruchości więzi rodzinnych i emocjonalnym wyobcowaniu między dziećmi a rodzicami. W przeddzień Bożego Narodzenia syn odwiedza matkę w domu spokojnej starości – nie po to, by świętować, ale aby podpisać dokumenty. Podczas gdy on myśli o interesach i zysku, ona przygotowuje prezenty dla wnuków i wierzy w cud. Intymna rozmowa dwóch bohaterów obnaża bolesne kwestie odpowiedzialności, miłości i spóźnionego uświadomienia sobie: wszystko, co otrzymujemy od innych, jest konsekwencją naszych własnych czynów.
Reżyser: Radu Ghilaș
Scenariusz: Na podstawie Haralda Müllera
Aktorzy: Alla Shkondina, Yurii Fedchuk, Eva Нeryliv, Karolina Naumyak
Opis Teatru: Grupa teatralna „5 KULISA” powstała w Niemczech na początku wojny w Ukrainie jako inicjatywa artystyczna ukraińskiej diaspory. Zespół działa na zasadach wolontariatu, tworząc spektakle w celu wsparcia społeczności i zachowania tożsamości kulturowej. Dzięki współpracy z miastem Drezno grupa prezentuje swoje przedstawienia na jednej z miejskich scen. Twórczość zespołu charakteryzuje się silnym ładunkiem emocjonalnym i zaangażowaniem społecznym.
Opis Spektaklu: Spektakl powstał na podstawie dramatu o życiu prowincjonalnej orkiestry, jednak jego sceniczna interpretacja wykracza poza ramy tekstu. Historia każdego z bohaterów balansuje na granicy załamania. Postacie czują się ofiarami własnych decyzji, przenosząc odpowiedzialność na tych, dla których zostały one podjęte. Każdy z muzyków powraca do tragicznych momentów swojego życia, przeżywając je na nowo przed widzami. To nie tylko opowieść o jednym zespole — to metaforyczny obraz całej ludzkości, ukazany pod szkłem powiększającym, w całej swojej prawdzie i niedoskonałości. Miłość i zazdrość, młodość i dojrzałość, zdrowie i choroba, życie i śmierć — to egzystencja na granicy. A może już poza nią.
Reżyser: Lyubov Otto-Moskalenko
Scenariusz: W oparciu o Jean Anouilh
Aktorzy: Lyubov Otto-Moskalenko, Iryna Landar, Iryna Svietashova, Olena Lebedovich, Oleksandra Khrushch, Valeriia Zviezdova, Maksym Sidenko, Sviatoslav Parypa
Szkoła aktorska Lito
Teatr Groteska (Kraków, Polska)
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego
Projekt współfinansowano ze środków Miasta Krakowa
Międzynarodowy Festiwal Teatr Ukraińskiego „Wschód-Zachód” odbywa się od 2014 roku w Krakowie.
2018 r.
"Najważniejsze jest, aby uczestnicy cieszyli się swoimi występami, a widownia - oglądaniem i aby festiwal nadal się rozrastał, wzmacniając tym samym stosunki ukraińsko-polskie". „Organizowanie takich festiwali jest absolutnie niezbędne dla Ukrainy. Kultura jest kluczem do rozwoju. Jeśli myślimy o przyszłości, jeśli myślimy o młodości, trzeba angażować się w kulturę ”
2019
"Zdarzały się problemy ze zrozumieniem tekstu spektakli, szczególnie, gdy sztuki były bardziej literackie, niż plastyczne, ale w tym roku organizatorzy chcą logistycznie rozwiązać ten problem. W trakcie spektakli będą pojawiały się napisy, zostaną przygotowane bardziej rozszerzone programy z opisem każdego spektaklu. Wszystko po to, aby jak najbliżej przedstawić polskiemu widzowi ukraińską kulturę."
2017
" Chcemy pokazać publiczności ten kraj jako naród, który od setek lat walczy o swoją wolność, tożsamość i tradycję."
2022
Prosimy o kontakt w przypadku jakichkolwiek pytań. Chętnie pomożemy. Pozdrawiamy!
"W tej edycji festiwalu przedstawiane będą spektakle klasyczne, które są w tradycyjnym repertuarze, jak i inscenizacje współczesne, pokazywane niemal po raz pierwszy."